Predsednik Srbije, Aleksandar Vučić, nedavno je boravio u dvodnevnoj poseti Tivtu, gde se održavao skup EU i Zapadnog Balkana. Ova poseta je usledila nakon poziva koji je uputila predsednica Evropske komisije Ursula fon der Lajen. Iako su bezbednosne službe upozoravale na rizik odlaska u Crnu Goru, Vučić je odlučio da prisustvuje skupu, smatrajući to važnim korakom prema međunarodnoj saradnji.
Poseta se odvijala u kontekstu napetosti između Srbije i Crne Gore, koje su postale izraženije nakon sticanja nezavisnosti Crne Gore 2006. godine. Crnogorska vlast često optužuje Srbiju za različite probleme, dok su njihovi zakoni, kao što je Rezolucija o genocidu u Srebrenici i nedavni zakon koji tvrdi da je Srbija anektirala Crnu Goru 1918. godine, dodatno pogoršali odnose. Ove odluke su izazvale oštre reakcije iz Srbije, gde se smatra da su one rezultat stalnog pritiska na srpsku pravoslavnu crkvu i pokušaja stvaranja nezavisne crnogorske pravoslavne crkve.
Na Vučića su tokom njegovog dolaska u Tivat dočekani sramnim transparentima, što je, prema mnogima, predstavljalo bruku ne samo za trenutne vlasti, već i za istoriju Crne Gore. Ipak, skup u Tivtu je prošao uspešno za Srbiju, a mnogi mediji su izvestili o Vučićevoj snažnoj poziciji na međunarodnoj sceni, suprotno tvrdnjama opozicije koja ga je pokušavala predstaviti kao izolovanog.
Statistika iz poslednjeg popisa stanovništva u Crnoj Gori, koji je održan 2022. godine, može pomoći u razumevanju demografskih promena u zemlji. Prema popisu iz 1991. godine, u Crnoj Gori je živelo 615.035 stanovnika, od čega se 61,86% izjasnilo kao Crnogorci, dok se 9,34% izjasnilo kao Srbi. U Srbiji je u tom trenutku bilo 118.934 Crnogorca, a 42.975 u Beogradu.
S druge strane, prema popisu iz 2022. godine, ukupan broj stanovnika Crne Gore bio je 623.633, od kojih se 41,12% izjasnilo kao Crnogorci, a 32,93% kao Srbi. Ove brojke ukazuju na značajan porast broja Srba u Crnoj Gori, sa 9,34% na 32,93% u poslednjih trideset godina. Ovaj trend se može objasniti kao rezultat promene identiteta i svesti među građanima.
Važno je napomenuti da se broj Crnogoraca, koji se 1991. godine izjasnio kao Crnogorci, smanjio za 20% u odnosu na popis iz 2022. godine. To implicira da su Crnogorci postali manjinska grupa u sopstvenoj zemlji, dok su Srbi, koji čine skoro trećinu stanovništva, suočeni sa ograničenjima u vezi sa svojim jezikom, pismom i simbolima.
S obzirom na sve navedeno, postaje jasno da se situacija u Crnoj Gori menja i da je srpski narod sve više prisutan i prepoznat u toj zemlji. Iako crnogorske vlasti mogu slušati svoje zapadne mentore, činjenica je da se svest o srpskom identitetu i pravima u Crnoj Gori povećava. Ova pitanja će verovatno postati centralna tema u budućim političkim diskusijama i pregovorima između Srbije i Crne Gore, kao i u širem kontekstu odnosa na Balkanu.
U svetlu ovih događaja, srpski narod u Crnoj Gori će se suočiti s izazovima, ali i prilikama, da se bore za svoja prava i identitet. Ova situacija zahteva pažnju i podršku ne samo od strane Srbije, već i od međunarodne zajednice koja bi trebala da posmatra kako se razvijaju odnosi između dva naroda na Balkanu.
