Arheološka iskopavanja na brdu Čokoće, u okviru lokaliteta srednjovekovnog grada Petrus, nastaviće se i ove godine, zahvaljujući organizaciji paraćinskog Zavičajnog muzeja. Ove sezone, koja se očekuje da počne u septembru, Ministarstvo kulture je odobrilo 1.700.000 dinara za radove, što predstavlja šestu sezonu istraživanja ovog značajnog istorijskog lokaliteta.
Branislav Stojanović, arheolog i kustos Zavičajnog muzeja, ističe da su prva iskopavanja na ovom utvrđenju započeta 2021. godine. U ovoj sezoni fokusiraće se na južni bedem donjeg grada, kao i na pripremu ranije otkrivene citadele za konzervaciju i prezentaciju. Stojanović je naveo da su pre oko mesec dana završili projekat iz prethodne godine, koji je bio odložen zbog kašnjenja u prenosu sredstava, kada su otvorene dve sonde na bedemu južnog grada. Ovi radovi su doneli važne rezultate koji pomažu u razumevanju prostornog i vremenskog konteksta utvrđenja.
Grad Petrus je bio značajan centar Petruške oblasti, koja je osnovana za vreme cara Dušana. On je u 14. veku darovao ovaj prostor županu Vukoslavu, vlastelinu koji dolazi na to područje. Utvrđenje je imalo ključnu vojnu ulogu, jer je u njemu stacionirana vojska koja je patrolirala i obezbeđivala tadašnju granicu Srbije, prvo od Bugarske, a kasnije i od Turske. Međutim, nakon konačnog pada srpske države i Smedereva 1459. godine, ova vojna baza je izgubila svoju funkciju kao centar Petruške oblasti, iako je i dalje pominjana u istorijskim izvorima.
Srednjovekovni grad Petrus, smešten u kanjonu Crnice na visini od 380 metara nadmorske visine, smatra se najvećim brdskim utvrđenjem iz tog perioda u Srbiji. Paraćinski Zavičajni muzej je prvi započeo sistematska istraživanja ovog lokaliteta, a projekat „Arheološki park – srednjovekovni Petrus“ ima za cilj unapređenje prezentacije jednog od najznačajnijih lokaliteta srednjovekovne Srbije.
Ovaj projekat je podržan od strane arheologa sa beogradskog Filozofskog fakulteta, kao i stručnjaka iz Jagodine, koji doprinose istraživanju i očuvanju ovog važnog dela srpske istorije. Sa svakom novom sezonom istraživanja, očekuje se da će se otkriti dodatni elementi koji će pomoći u razumevanju istorije i kulture ovog područja.
Arheološka istraživanja na lokalitetu Petrus ne samo da doprinose razumevanju srednjovekovnog perioda u Srbiji, već i obogaćuju kulturnu baštinu zemlje. Ova istraživanja privlače pažnju stručnjaka i posetilaca, a očekuje se da će rezultati radova doprineti razvoju turizma u regionu.
Pored toga, istraživanja na brdu Čokoće pružaju priliku za mlade arheologe i studente da se uključe u praktične radove, čime se podstiče obrazovanje i razvoj budućih stručnjaka u oblasti arheologije. Ovaj projekat predstavlja primer kako se kroz nauku i istraživanje može doprineti očuvanju kulturnog nasleđa i razvoju lokalne zajednice.
U narednim mesecima, kako se radovi budu odvijali, javnost će biti obaveštavana o napretku i značaju otkrića. S obzirom na bogatu istoriju i značaj lokaliteta Petrus, očekuje se da će ova istraživanja doneti nova saznanja i doprinose razumevanju srednjovekovne Srbije. Zavičajni muzej Paraćin nastaviće da igra ključnu ulogu u očuvanju i prezentaciji ovog značajnog dela naše istorije.
