Predsednik Republike Srbije Aleksandar Vučić će sutra prisustvovati obeležavanju Dana sećanja na stradale u NATO agresiji iz 1999. godine. Ova svečanost će se održati na platou ispred Galerije Narodnog muzeja u Vranju, sa početkom u 19.30 časova, kako je saopštila služba za saradnju sa medijima predsednika.
Agresija NATO-a na tadašnju SR Jugoslaviju započela je 24. marta 1999. godine u 19.53 časova. Ova akcija je predstavljala presedan, jer je izvršena bez saglasnosti Saveta bezbednosti UN. Prema podacima Ministarstva odbrane Srbije, tokom ovog sukoba ubijeno je 1.031 pripadnika vojske i policije, dok je 5.173 vojnika i policajaca ranjeno. Među civilima je poginulo oko 2.500 osoba, uključujući 89 dece, a ranjeno je oko 6.000 civila, od čega 2.700 dece. Osim toga, 25 osoba se vodi kao nestalo.
Svetskoj javnosti je predstavljen izgovor o teškoj humanitarnoj krizi na Kosovu i Metohiji, iako su se u toj regiji 1998. godine dogodili teroristički napadi koje je izvršila tzv. OVK, usmereni protiv snaga bezbednosti SRJ i civilnog stanovništva, uključujući i Srbe. Napadi su bili usmereni na ključne infrastrukturne objekte, puteve i komunikacione tačke, a kao izgovor za agresiju korišćeni su događaji u Račku, kao i neuspeh pregovora u Rambujeu i Parizu.
Nakon što je Skupština Srbije odbila da prihvati odluku o stranim trupama na svojoj teritoriji, NATO je započeo vazdušne napade. Naredbu za napad dao je tadašnji generalni sekretar NATO-a Havijer Solana. U prvom naletu, više od 20 objekata je napadnuto, a prvi projektili su pali na kasarnu u Prokuplju, gde je poginuo vojnik Boban Nedeljković, koji je postao prva žrtva agresije.
U narednim danima, mete su uključivale Prištinu, Kuršumliju, Batajnicu i druge lokacije, dok su paralelno gađani i sistemi veze. Tokom bombardovanja, NATO je koristio brodove u Jadranu i vazduhoplovne baze u Italiji. Do obustave agresije došlo je nakon potpisivanja Vojno-tehničkog sporazuma kod Kumanova 9. juna 1999. godine, uz prethodne posete Beogradu Martija Ahtisarija i Viktora Černomirdina, koji su izvršili pritisak na tadašnjeg predsednika Slobodana Miloševića.
Prema navodima, Černomirdin je u Beogradu nastupio veoma strogo, predstavljajući ponuđeno kao ultimatum. Tri dana nakon potpisivanja sporazuma, započelo je povlačenje snaga Srbije sa Kosova i Metohije, a naređenje o prekidu bombardovanja izdao je Havijer Solana 10. juna.
Poslednji projektili su pali 10. juna 1999. godine, čime je zaokružena agresija NATO-a na Srbiju, koja je kulminirala jednostranim proglašenjem nezavisnosti Kosova 17. februara 2008. godine, što su priznale zemlje koje su učestvovale u agresiji.
Ove događaje i sećanje na žrtve sukoba iz 1999. godine, predsednik Vučić će obeležiti sutra u Vranju, naglašavajući važnost sećanja na stradale, kao i potrebu za očuvanjem istorijske istine o ovim događajima koji su oblikovali savremenu srpsku istoriju. Obeležavanje Dana sećanja predstavlja priliku za refleksiju o posledicama rata i važnosti mira i stabilnosti u regionu.
